Ngày 03/6/2020, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 749/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Theo đó, nông nghiệp được xác định là một trong những lĩnh vực được ưu tiên chuyển đổi số.

Ngày 16/6/2021, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã ban hành Quyết định số 2688/QĐ-BNN-TCCB về việc Thành lập Ban chỉ đạo chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Việt Nam là một nước nông nghiệp với khu vực nông thôn hiện nay đang chiếm tỷ lệ lớn cả về dân cư, số hộ và số lao động. Với mô hình sản xuất nhỏ lẻ, kém hiệu quả và thiếu liên kết chuỗi giá trị vẫn luôn là tồn tại của nền nông nghiệp nước ta trong suốt nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, việc ứng dụng công nghệ cao vào lĩnh vực nông nghiệp đã được tăng cường. Đến nay, trên địa bàn cả nước đã hình thành hàng chục khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, quy hoạch các vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trọng điểm, có nhiều doanh nghiệp được công nhận là doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Ngành nông nghiệp đã bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến các giải pháp chuyển đổi số và ứng dụng trong hầu hết các lĩnh vực.

Trong lĩnh vực trồng trọt, công nghệ IoT, Big Data đã được ứng dụng thông qua các sản phẩm công nghệ số như phần mềm cho phép phân tích các dữ liệu về môi trường, loại cây và giai đoạn sinh trưởng của cây, người tiêu dùng có thể truy xuất và theo dõi các thông số này theo thời gian thực… Nhiều địa phương đã áp dụng thành công các công nghệ này vào sản xuất, điển hình như Lâm Đồng, TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội…

Trong chăn nuôi, công nghệ IoT, blockchain, công nghệ sinh học được áp dụng ở các trang trại chăn nuôi quy mô lớn, điển hình là các trang trại hiện đại của Tập đoàn TH True Milk, Công ty Vinamilk…

Ở lĩnh vực lâm nghiệp, đã ứng dụng công nghệ DND mã mạch trong quản lý giống lâm nghiệp và lâm sản; công nghệ GIS và ảnh viễn thám để xây dựng các phần mềm phát hiện sớm và cảnh báo cháy rừng từ ảnh vệ tinh, phần mềm giám sát và phát hiện sớm mất rừng, suy thoái rừng…

Trong thủy sản, cũng chuyển đổi số mạnh mẽ như việc sử dụng thiết bị dò cá bằng sóng siêu âm, máy đo dòng chảy, điện thoại vệ tinh; máy thu lưới vây; hệ thống thu - thả lưới chụp, công nghệ GIS và hệ thống định vị toàn cầu (GPS) giúp quản lý đội tàu khai thác hải sản xa bờ. Ứng dụng công nghệ sinh học chọn tạo, lai tạo các giống thủy sản có năng suất, chất lượng cao, có khả năng kháng bệnh, thích ứng tốt với môi trường. Trí tuệ nhân tạo (AI) đã được sử dụng trong nuôi tôm nhằm phân tích các dữ liệu về chất lượng nước, quản lý thức ăn và sức khỏe của tôm nuôi. Công nghệ tự động hóa đã được áp dụng khá rộng rãi trong khâu chế biến thủy sản từ phân loại, hấp, đóng gói… giúp giảm chi phí sản xuất, bảo đảm chất lượng sản phẩm…

Trong phân phối lưu thông các sản phẩm nông nghiệp, ngoài các kênh mua bán trực tiếp thông qua thương lái, chợ truyền thống… đã hình thành và phát triển mạnh các kênh mua bán thông qua sàn thương mại điện tử. Nhờ đó, một tỷ lệ khá lớn nông sản hàng hóa được tiêu thụ qua kênh này trong điều kiện dịch Covid - 19 diễn ra phức tạp.

Có thể thấy, chuyển đổi số là xu hướng tất yếu để hiện đại hóa ngành nông nghiệp. Thông qua chuyển đổi số có thể giúp nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị nông sản; nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm, hàng hóa nông sản trên thị trường trong nước và quốc tế.

Tuy nhiên, việc chuyển đổi số trong nông nghiệp tại Việt Nam hiện đang còn đối mặt với một số khó khăn, thách thức: Cơ sở hạ tầng phục vụ cho sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ số còn yếu và thiếu; nguồn vốn đầu tư để chuyển đổi số còn hạn chế; trình độ nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu… Bên cạnh đó, do ảnh hưởng của dịch Covid - 19, cùng với ảnh hưởng của thiên tai như hạn hán, xâm nhập mặn, bão lũ… nền nông nghiệp nước ta đang gặp không ít khó khăn.

Cùng với đẩy mạnh đầu tư công nghệ chế biến, chú trọng thị trường nội địa, chuyển đổi số được xem là “thang thuốc” hiệu quả cho tương lai nông nghiệp Việt. Và chuyển đổi số được nhắc đến không chỉ như một xu thế ngắn hạn mà là một hành trình xuyên suốt liền mạch để thay đổi bộ mặt nền nông nghiệp Việt Nam.

Nguyễn Minh Trường – TTKN Lâm Đồng (t/h)

 

 

TRUNG TÂM KHUYẾN NÔNG LÂM ĐỒNG

Tầng 4, Khu D, Trung tâm hành chính tỉnh Lâm Đồng - 36 Trần Phú- TP Đà Lạt

ĐT: 02633.812932 - 02633.824180 Fax: 02633.812270 E-mail: ttknld@gmail.com

Top