Trước đây, khi nói đến thôn Buôn Chuối, xã Mê Linh, huyện Lâm Hà là chúng ta nghĩ đến vùng đất còn nhiều khó khăn, đường đi lại khó khăn. Còn bây giờ, với chương tình nông thôn mới cùng với nhiều tiềm năng phát triển của mình, Buôn Chuối đã dần thay đổi, với đường nhựa đến tận nơi, những ngôi nhà khang trang đã mọc lên, những khu nhà kính đã được xây dựng và những mô hình kinh tế hiệu quả đã hình thành.

Qua giới thiệu của bà Trần Thị Khánh Hòa, Chủ tịch Hội Nông dân xã Mê Linh, huyện Lâm Hà, tôi đến thăm mô hình đa cây có hiệu quả kinh tế của anh Phạm Ngọc Luân ở thôn Buôn Chuối. Trước mặt tôi là ngôi nhà mái thái khang trang mới xây; là thành quả của một quá trình làm việc chăm chỉ, ham học hỏi tìm hiểu những cái mới để áp dụng vào sản xuất. Anh Luân cho biết: “Với diện tích đất hơn 2ha, ban đầu trồng cà phê, hiệu quả kinh tế không cao, nhiều rủi ro về thị trường. Câu hỏi “Trồng cây gì?” để có hiệu quả kinh tế cao hơn thôi thúc anh đi tìm hiểu thông tin về các loại cây trồng có thể trồng trên đất của mình. Với suy nghĩ trồng nhiều loài cây để giảm rủi ro về thị trường, tận dụng tầng tán của các loại cây, anh đã trồng thêm cây: Mắc ca, bơ, chanh đào trong vườn nhà”.

Năm 2013, qua thông tin trên mạng internet về cây mắc ca; tìm hiểu về đặc điểm của cây mắc ca, kỹ thuật trồng cây mắc ca, xác định cây mắc ca có thể trồng được ở xã Mê Linh, anh mạnh dạn đầu tư mua 350 cây mắc ca thực sinh (giá cây 30.000 đồng/cây) về trồng xen trong vườn cà phê. Trồng xen cây mắc ca trong vườn cà phê có nhiều lợi ích: Tăng thu nhập trên một đơn vị diện tích, giảm rủi ro về thị trường, tăng độ che phủ đất; khi cây mắc ca chưa cho thu hoạch quả, anh vẫn có nguồn thu từ cà phê, lấy cà phê để nuôi dài (cây mắc ca). Sau 4 năm trồng, cây mắc ca không phụ lòng người bắt đầu cho thu hoạch những lứa quả bói đầu tiên. Năm 2019, anh thu được khoảng 100 triệu đồng từ bán 2,5 tấn quả mắc ca (hiện nay trong vườn còn 200 cây mắc ca đang cho thu hoạch).

Anh Luân là người nông dân ham học hỏi, luôn tìm hiểu những cây trồng mới để trồng thử nghiệm. Ngoài cây mắc ca, vườn của anh như là một vườn sưu tập các giống bơ, trong vườn có các giống bơ: 034, Booth, Pinkerton, Hass... Anh cho biết: “Anh trồng nhiều giống bơ để theo dõi xem giống nào phù hợp với điều kiện khí hậu thổ nhưỡng và có chất lượng, phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng; trong quá trình theo dõi đánh giá sẽ giữ lại các giống bơ có chất lượng. Hiện nay, trong vườn chủ lực vẫn là giống bơ 034, Booth được thị trường ưa chuộng; năm vừa rồi anh thu được khoảng 240 triệu từ bán bơ. Do cây cà phê đã già, anh giữ lại khoảng 500 cây cà phê ghép cải tạo giống Thiện Trường, thay thế cây cà phê bằng cây chanh đào. Cách đây 5 năm, anh mua giống cây chanh đào ở tỉnh Hưng Yên, anh trồng 160 cây chanh dưới tán cây mắc ca, bơ. Bây giờ tổng số cây chanh đã là hơn 500 cây (cây giống chanh đào do anh tự nhân giống bằng phương pháp chiết). Trồng chanh đào 1 năm là đã cho thu hoạch quả và thu quanh năm, doanh thu từ chanh đào khoảng 260 triệu đồng (khoảng 12 tấn quả, giá trung bình 22.000 đồng/kg). Ngoài ra anh còn nhân giống chanh để trồng và bán 200 cây chanh cho người dân xung quanh với giá 20.000 đồng/cây. Việc trồng cây chanh đào dưới tán bơ, mắc ca góp phần tăng thu trên một đơn vị diện tích, mỗi mùa đều có các loại sản phẩm khác nhau; cây bơ, mắc ca ở tầng trên, cây chanh đào ở tầng dưới, tăng độ che phủ đất, giảm xói mòn đất, sử dụng hiệu quả phân bón giảm thất thoát phân bón. Doanh thu trên diện tích hơn 2ha khoảng 600 triệu đồng/năm, ngoài hiệu quả kinh tế, mô hình của anh Luân là một mô hình nông lâm kết hợp, sản xuất bền vững thích ứng với biến đổi khí hậu và trong đại dịch Covid - 19 vừa qua đã chứng minh tính thích ứng của mô hình đa dạng cây trồng. Mặc dù, doanh thu có giảm do ảnh hưởng của dịch bệnh, nhưng cũng giúp anh vượt qua giai đoạn khó khăn trước mắt. Mô hình đa cây, đa dạng hóa sản phẩm cho nhiều nguồn thu có hiệu quả kinh tế của anh, được mọi người dân xung quanh học tập nhân rộng.

Anh còn cho biết thêm, khó khăn ban đầu là chưa nắm kỹ thuật trồng các loại cây, anh phải mày mò học hỏi, tích lũy dần dần kinh nghiệm trồng chăm sóc các loại cây. Thuận lợi là vùng đất ở địa phương được thiên nhiên ưu đãi nên có khí hậu, thổ nhưỡng thích hợp với nhiều loại cây trồng. Để chủ động cho việc sản xuất cây giống, anh tự học và ghép được cây bơ, mắc ca, chiết cây chanh đào, nhân giống các giống bơ, ghép cải tạo một số cây mắc ca có năng suất chất lượng thấp từ những cây mắc ca có chất lượng tốt ở vườn nhà.

Để có được thành quả như ngày hôm nay, là kết quả của một quá trình học hỏi tìm hiểu cái mới, dám nghĩ dám làm, chăm chỉ làm việc của anh Luân. Thể hiện sự năng động, sáng tạo, chịu khó của người nông dân trong thời đại mới góp phần xây dựng nông thôn mới, phát triển bền vững. Kế hoạch sắp tới là anh tiếp tục nhân giống cây chanh đào và trồng dưới tán cây bơ, mắc ca còn trống, lắp hệ thống tưới tự động cho cả vườn để tiết kiệm nước và công lao động, chủ động tưới vào mùa khô (anh Luân đã đầu tư lắp hệ thống tưới tự động cho diện tích 1,2 ha).

Nguyễn Văn Diện - TTKN Lâm Đồng

TRUNG TÂM KHUYẾN NÔNG LÂM ĐỒNG

Tầng 4, Khu D, Trung tâm hành chính tỉnh Lâm Đồng - 36 Trần Phú- TP Đà Lạt

ĐT: 02633.812932 - 02633.824180 Fax: 02633.812270 E-mail: ttknld@gmail.com

Top